امامزاده نخجوان

این بنای معماری که در بخش جنوب‌شرقی شهر نخجوان واقع شده است، به نیمه نخست قرن هجدهم میلادی، یعنی اواخر دوره حکومت صفویان، تعلق دارد و در سبک سنت‌های معماری نخجوان-مراغه ساخته شده است. هسته اصلی این مجموعه را آرامگاه تشکیل می‌دهد. این بنا در قسمت پایین دارای طرحی مربع‌شکل بوده و بدنه اصلی آن به صورت استوانه‌ای است و گذار به گنبد از طریق عناصر مقرنس انجام شده است. در دیوار خارجی آرامگاه، معمار با مهارت فراوان با استفاده از آجرهای قرمز و بنفش تیره، نقش کتیبه‌ای تکرارشونده از واژه «الله» را ایجاد کرده است. پیش از این نیز از همین سبک تزیینی در آرامگاه شیخ صفی در اردبیل استفاده شده بود.

در داخل آرامگاه، قبری به شکل صندوقی با ابعاد ۱۵۰ سانتی‌متر طول، ۸۸ سانتی‌متر ارتفاع و ۱۱۵ سانتی‌متر عرض قرار دارد که بنا بر باور عمومی، مدفن فرزند امام هشتم، حضرت امام رضا (علیه‌السلام) است.

در کنار بنای اصلی که قبر در آن قرار دارد، تالاری بزرگ با طرح چهارگوش قرار گرفته و پس از آن، فضای عبادتی وسیع‌تری وجود دارد که سقف آن با گنبدی بزرگ پوشیده شده است. در گذشته، خان‌های نخجوان و افراد خاندان آنان در این مکان دفن می‌شدند.

در دیوار شمال‌غربی آرامگاه، کتیبه‌ای به خط نسخ وجود داشته است. بر اساس پژوهش‌هایی که در دهه ۱۹۲۰ میلادی انجام شده، این آرامگاه در دوران حکومت شاه طهماسب دوم صفوی (۱۷۲۲–۱۷۳۲ میلادی) به دستور حضرت رفایی‌بیگ، فرزند حاجی فولاد بیگ، ساخته شده است.

در اطراف مجموعه امامزاده، قبرهایی متعلق به قرن هفدهم و دوره‌های پس از آن وجود دارد. این مجموعه در سال ۲۰۰۸ میلادی به‌طور اساسی مرمت شده است.*

 

  • سلام‌زاده آ.و.، معماری آذربایجان در سده‌های شانزدهم تا نوزدهم، صص ۵۸–۵۹
  • آ.و. سلام‌زاده، ک.م. محمدزاده، آثار مکتب معماری نخجوان در آذربایجان، ص ۱۹۱
  • و. بخشعلی‌یف، ف. قلی‌یوا، آثار تاریخی نخجوان، صص ۱۸۹–۱۹۱
اشتراک‌گذاری:
Ziyarətnamə